Uzun zamandır yazmak isteyim yazamadığım, çünkü doğru zamanı bekleyip, doğru kelimelerle ifade etmek istediğim bir diyeti yazacağım bugün: Karatay Diyeti ! Canan Karatay tarafından gündeme getirilen (2008 gibi sanırım) ama tabi ki Türkiye’ de her zaman olduğu gibi meyve veren ağacın taşlandığı diyet!. Canan Karatay hocam Amerika’ da yıllardır devam eden başarılı kariyerine artık Türkiye’ de devam etmek isteyip geri dönüş yapınca kendisini TV ve gazetelerde sıklıkla görür olduk. Zamanın ünlü kalp doktorları tarafından Karatay Diyeti’ nin “radikal” yaklaşımı nedeniyle “fırça” yedi. Ama sonraki yıllarda o ünlü doktorların hepsinin hocamızla aynı fikre geldiğini gördük. Neden, çünkü Amerika’ da düşük karbonhidrat yüksek yağ diyeti popi olmaya başladı.

Şimdi hepinize hocamın kitabını almanızı tavsiye ediyorum; ama kitabı almadan önden bir bilgilendirme istiyorsanız bu yazıyı size yazdım. Buyurunuz efendim; Karatay diyeti nedir, nasıl yapılır, faydaları nelerdir:

Karatay Diyeti Nedir?

Karatay diyeti temel olarak geçmişe dönüş diyetidir. Zaten diyet değil beslenme farkındalığıdır. Taş Devri diyeti ile aynı diyebiliriz, buna ecnebiler Paleo diyeti diyor. Temel felsefesi doğadan bozulmamış ne varsa tüketebilirsiniz. Dalından kopmuş sebze, hayvandan elde edilmiş taze ne varsa. Hepsini belli ölçülerle tüketebilirsiniz. Tıpkı binlerce yıl önceki insanların tükettiği gibi.

Kim bu binlerce yıl önceki insanlar; Avcı toplayıcı diye adlandırılan “ilkel” insanlar. Nasıl bir hayatları vardı hayal edelim; Sabah gün doğunca uyanırlar, açlık hissettiklerinde sebze, meyve, tohum, yemiş ne bulurlarsa yerler sonra ava çıkarlardı. Avlanmak için saatlerce yürürlerdi, saldırgan bir hayvandan kaçmak için kısa süreli koşu yaparlar, tırmanırlardı. Avlarını yakaladıklarında ateşte pişirirlerdi. Bir dahaki ava kadar uzun süreli aç kalabilirlerdi. Her zaman av bulmak kolay değildi çünkü.

Size garip gelse de vücudumuz bu yaşam biçimine uygun dizayn edilmiştir. Uzun saatler aç kalabilme kapasitesi olan, hayvansal proteine ihtiyacı olan, yürümek hayat biçimi olan bir vücut.

Yani özetle karatay diyeti: doğal, fabrika ürünü olmayan; hayvansal proteini, yağı, sebzeyi ve tohumları öven bir diyettir. Buna kısaca düşük karbonhidrat yüksek yağ diyeti de diyebiliriz. 

Karatay Diyetinde Neler Yenir?

Karatay diyeti için aşağıya koyduğum resim tam bir açıklayıcıdır. Ama kısaca; yumurta, et, etin yağı, tavuk ve balık, sebzeler, kuru yemişleri fazlasıyla içerir diyebiliriz. Bunların yanında kısıtlı tüketilmesi önerilen gıdalar ise, bakliyat ve buğdaydır. Buğday yüzlerce yıl önce tarım devrimi ile birlikte bozulduğu için ve sanayi devrimi ile birlikte de günlük beslenmenin %50 sini oluşturan “ucuz”, “hızlı” enerji kaynağı olduğu için ve çok tüketimi vücuda ciddi zarar verdiği için tüketimi “kara buğday“, “siyez” olarak tavsiye edilir.

Ve inanır mısınız bu ürünleri tüketmek hepimiz için oldukça kolaydır. Sadece kafamızı kaldırıp başka bir yaşamın mümkün olduğunu bilmemiz lazım. Aşağıya bir liste ekliyorum lütfen onu inceleyin, ne kadar kolay olduğunu göreceksiniz.

 

Karatay Diyetinde Öğünler

Karatay diyeti, temel olarak “kan şekeri” ni dengede tutmaya yöneliktir. Yüksek ve düşük kan şekeri istemez. Bunun için de günde maksimum 3 öğün önerir. Ara öğün diye uydurulan ve bizi daha çok yemeye sevk eden, boş öğünlerle işi yoktur. Ana öğününüzde alacağınız yemek sizi zaten bir sonraki öğüne kadar yeterince tok tutar. Saatli yemeyi değil açlık hissi oluştuğunda yemeyi tavsiye eder. Bu diyete ilk defa başlayacak ve geleneksel “6 öğün beslenen” lere bir önerisi var Canan Karatay hocamınızın;

Eğer açlık hissediyorsanız, bir bardak su için ve 5 dakika yürüyüş yapın, hala açlık hissiniz duruyorsa 1 bardak daha su için bekleyin 5 dk. Hala açsanız yemek yeme zamanı gelmiştir.

Bu tavsiyeyi uyguladığınızda çok şaşıracaksınız. Yemeye o kadar kolay ulaşıyoruz ki sevgili okur. Acıktığımızı anlamadan yemek yiyoruz. Bebeklerimize bile 6 öğün yemek yedirerek onları doğuştan yeme bağımlısı yapıyoruz. Hocamızın itirazı buna.

Öğünlerle ilgili diğer bir konu ise uyku saatinden en az 4 saat önce yemeyi durdurmamızdır. Bu vücudumuza uyku sırasında kendini yenilemesi için boş zaman tanır. Uyku sırasında vücudun bir de sindirimle uğraşmasını istemeyiz ve sindirim uzun süren bir iştir. Fabrika gibi hayal edelim vücudumuzu günde bir defa durup, 6-8 saat arası bakıma ihtiyaç duyar. Biz onu rahat bırakır ve dışarıdan iş vermezsek ertesi güne zinde olarak kalkacak ve günümüz kaliteli geçecektir.

Karatay Diyeti ve Spor

Hangimiz düzenli spor yapıyoruz? Çok azımız olsa gerek. Çünkü bir çoğumuz bütün gün oturduğumuz işlerde çalışıyoruz, kilo aldığımızda spor yapmaya ihtiyacımız olduğunu anlıyor ve bir fitness salonuna yazılıyoruz. Bazılarımız Avrupalı‘ lara özeniyor ve koşuya başlıyorlar. Size bir sır vereyim  koşmak bizim vücudumuz için iyi değildir sevgili okur. Karatay diyeti düzenli olarak yürümeyi önerir çünkü atalarımız, arabadan önce yürüyordu, ata biniyordu. ( ata binmek de enerji harcatır.) Eğer biz orta çağda yaşasaydık kasabanın fitness salonuna ihtiyacı olmayacaktı :). Çünkü günlük işler için yürümemiz, ağırlık kaldırmamız gerekecek, bağda bahçede çalışmamız gerekecekti. Şimdi bizler internetten tarla ekiyor, işe arabayla gidiyor, evimizin 3 adım dibinde aracımızı bırakıyor eve gelip yatıyor, tv karşısında yemek yiyoruz.

Koşu ile ilgili ise durum şu; bizim yapımız hızlı koşmaya çok uygun ama saatlerce değil. Tehlike anında salgılanan hormonlarımız bize “seyit onbaşı” kuvveti veriyor. Mesela bir ayı ile karşılaşınca sevgili atalarımız hızlıca uzaklaşabiliyordu. Ama her sabah koşuya çıkıp 1 saat boyunca yüksek nabızla, dizlerimize kilomuzdan çok daha fazla ağırlık bindirerek koşmuyorlardı. Uzun süreli koşular hem kalbimize hem dizlerimize zarar. O nedenle son yıllarda meşhur olan ve uygulayanların çok hızlı kilo verdiği cross fit çıktı ya! Kısa süreli yüksek nabız!

Ez cümle, karatay diyeti bir beslenme şeklidir; tek ve doğru beslenme şeklidir. Uygulayıcılarının şeker hastalığından ve kolesteroldan kurtulduğu, enerjik hissettiği ve bir çok hastalığa yakalanma riskinin çok azaldığı; kilo verdiği ve sağlıklı olduğu beslenme şeklidir.

Bu konu hakkında çok yazdım, yazmaya da devam edeceğim. Bu yazı size uzun geldiyse, yapacak bir şey yok… Şaka şaka, kısa versiyonları da yolda..

Ama yazmasam olmadı. Duramadım, durduramadım bunca yazdım.  Eğer başarı öykünüz varsa, gönderin yayınlayalım: bilgi@biyerdenbasla.com